ADHD a wystąpienia publiczne. Wyniki mojego badania.

Mówienie – do ludzi, do kamery, do grupy

To nie tylko technika.
To emocje, przekonania, ciało.
To też krytyk wewnętrzny.

Wyniki ankiety: kobiety z ADHD a wystąpienia publiczne

Dziś przyjrzymy się wynikom ankiety, którą przeprowadziłam wśród kobiet z ADHD, które występują publicznie lub są tym zainteresowane. Stworzyłam listę trudności typowych dla osób z ADHD i poprosiłam uczestniczki o zaznaczenie tych, z którymi się mierzą w kontekście wystąpień publicznych.

W badaniu wzięło udział 19 kobiet w wieku od 30 do 56 lat. Były to głównie edukatorki, twórczynie internetowe, freelancerki i specjalistki z różnych dziedzin: od ustawień systemowych, przez psychologię, fizjoterapię, dietetykę, muzykoterapię, po techniczne wsparcie biznesów online i sprzedaż produktów fizycznych.

Nie chodzi o to, by wymieniać wszystkie branże – chcę raczej pokazać, jak różnorodne są te obszary.

Kogo dotyczy badanie?

Choć nie wykluczyłam mężczyzn, nie udało mi się pozyskać męskich odpowiedzi, więc w tym nagraniu będę mówić wyłącznie o kobietach. Jeśli jesteś mężczyzną z ADHD i interesują Cię wystąpienia publiczne – daj mi koniecznie znać. Chętnie poznam Twoją perspektywę.

Wiem, że 19 osób to niewielka grupa i że nie jestem zawodową badaczką. Nie należy traktować tej ankiety jako badania naukowego ani jako jedynego obrazu rzeczywistości. Ale dla mnie te wyniki są wartościowe i wiarygodne. Dlatego zdecydowałam się je Tobie pokazać.

Możesz je komentować, możesz się z nimi nie zgadzać – wręcz do tego zachęcam. Porozmawiajmy o tym.

Czym są „wystąpienia publiczne”?

Zanim przejdę do wyników, chcę wyjaśnić jedno: „wystąpienia publiczne” w tej ankiecie to nie tylko występy na scenie czy przed kamerą. To również:

• egzaminy,

• rozmowy z klientem,

• prowadzenie warsztatów, mentoringu,

• nagrywanie rolek, relacji na Instagram czy innych social mediach.

Innymi słowy: każda sytuacja, w której jesteśmy „na widoku”, zależy nam na dobrym wrażeniu i mamy świadomość, że ktoś może nas oceniać — nawet jeśli to tylko jedna osoba.

Najczęściej wskazywane trudności

W pytaniu wielokrotnego wyboru uczestniczki miały zaznaczyć te zdania, które pasują do ich doświadczeń w kontekście wystąpień. Oto najczęściej wskazywane trudności:

• Odkładanie przygotowań na ostatnią chwilę – brzmi niewinnie, ale może mieć poważne skutki: chaos, dodatkowy stres, pogorszone poczucie własnej skuteczności.

• Mówienie zbyt szybko, szczególnie w stresie.

• Gubienie wątku i trudność z powrotem do tematu.

• Problemy z oszacowaniem ilości treści, która zmieści się w danym czasie.

• Poczucie, że „nie jestem wystarczająco kompetentna”.

• Strach przed krytyką.

• Męczące analizowanie wystąpienia po fakcie — to może ciągnąć się godzinami, a nawet dniami.

ADHD a wystąpienia – nie wystarczy „mów wolniej”

Choć niektóre z tych trudności mogą dotyczyć każdego, niezależnie od neurotypu, to u osób z ADHD są one zwykle bardziej nasilone.

Nie wystarczy powiedzieć komuś z ADHD:
„mów wolniej”,
„dobrze zaplanuj wystąpienie”,
„przygotuj się wcześniej”.

To tak nie działa.

Osoby z ADHD często od dzieciństwa słyszą krytykę. Są „za bardzo” albo „za mało”. Za głośne, za impulsywne, za rozkojarzone. To odciska ślad w psychice. Z tego powodu strach przed oceną i krytyką bywa u nas wyjątkowo silny.

Jak mamy wierzyć, że wszystko pójdzie zgodnie z planem, skoro:

• gubimy wątki,

• mylimy fakty,

• robimy rzeczy spontanicznie i dopiero potem się nad nimi zastanawiamy,

• albo — co gorsza — analizujemy bez końca, co można było zrobić inaczej?

I co z tego wynika?

Chciałam tym badaniem pokazać, że problemy z wystąpieniami to nie kwestia „braku techniki” czy „braku chęci”. To głębszy temat. To emocje, przekonania, neurotyp, czasem doświadczenia z przeszłości.

I jeśli Ty też zmagasz się z podobnymi trudnościami — jesteś w dobrym miejscu. Nie jesteś sama.